Adwokat. Kancelaria Adwokacka. Warszawa. Kozienice.

W ubiegłym miesiącu uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego zakończyła, trwający ponad dziesięć lat, spór między ZAiKS a organami podatkowymi. Sędziowie na korzyść Stowarzyszenia rozstrzygnęli problematyczną kwestię opodatkowania VAT. Dzięki temu organizacja nie będzie musiała zwracać ponad 4 milionów złotych podatku z tytułu bonifikaty.

Z racji prowadzonej działalności, Stowarzyszenie ma prawo do pobrania inkasa. W ten sposób ZAiKS wpłaca pobrane pieniądze na konto, na którym są naliczane odsetki. To właśnie one stały się osią sporu, który ostatecznie rozstrzygnął Naczelny Sąd Administracyjny.

W 2008 roku odsetki z tytułu wynagrodzenia wyniosły ok. 23 milionów złotych, a Stowarzyszenie podjęło uchwałę, na mocy której dodatkowe środki zostały wypłacone autorom. ZAiKS zakwalifikował te pieniądze jako bonifikatę od inkasa, czyli zmniejszenie ustalonej opłaty za działalność prowadzoną przez Stowarzyszenie. Organ podatkowy uznał natomiast, że odsetki te to oddzielne świadczenie pieniężne, które nie może prowadzić do zmniejszenia podstawy podatku VAT.

Taki tok rozumowania spotkał się zarówno ze sprzeciwem ZAiKS-u, jak i negatywną oceną Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zdaniem WSA, dla udzielenia rabatu nie jest istotna podstawa prawna. Najważniejsze są wola i intencja zarówno usługodawcy, jak i usługobiorcy. Udzielenie bonifikaty pozostawione jest więc dyskrecjonalnemu uznaniu stron stosunku prawnego.

Ostatecznie sprawa została rozstrzygnięta na mocy uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 września 2020 roku (sygn. akt I FPS 2/20). Sąd przychylił się do stanowiska, że świadczenie pieniężne, pochodzące z lokowania pieniędzy na rachunkach bankowych, można uznać za rabat w rozumieniu prawa podatkowego, a odsetki nie powiększają podstawy opodatkowania VAT.